Frontpage, Lijstje, Recensie

On Beauty – Zadie Smith

Het is altijd heel bijzonder hoe je met een onderwerp bezig kunt zijn en je er vervolgens van alles over lijkt tegen te komen. Daar is vast een mooie theorie voor, die het “wat toevallig!”-element volledig weet te elimineren. Het is misschien helemaal niet zo toevallig dat je bijvoorbeeld alleen maar verliefde stelletjes tegen lijkt te komen, wanneer je eigen relatie net voorbij is (eh, even een disclaimer, dit gaat niet over mezelf- ik had eerst een voorbeeld over zwangere vrouwen, maar dat was ook al wat ongeschikt, haha). Je bent er waarschijnlijk nogal mee bezig en dus valt het je gewoon op. In mijn geval begon het min of meer met de film “Dear White People” (écht een aanrader trouwens!), daarna kwam dit filmpje van Amandla Stenberg en toen kocht ik in de kringloop het boek “On Beauty”, geschreven door Zadie Smith.

Zadie Smith is een Britse schrijfster die al op vrij jonge leeftijd doorbrak met haar eerste roman “White Teeth”. Zo was ze 21 toen ze van een grote uitgeverij een voorschot kreeg om haar roman te schrijven en 24 toen het werd gepubliceerd in 2000. Ehm, hallo! Ik ben 25 en het enige wat ik heb uitgebracht zijn mijn blogstukjes. Ik vind het knap. Haar eerste roman werd ontzettend goed ontvangen en ze won meerdere literaire prijzen. Ik heb het zelf overigens nog niet gelezen, maar dat ga ik zeker doen.

Wel las ik tijdens mijn vakantie haar tweede roman: On Beauty (2005). Ik betaalde er maar één euro voor en wat ben ik blij dat ik het heb meegenomen, want die euro was het meer dan waard! On Beauty gaat over twee families die hele verschillende levens leiden, maar op de één of andere manier met elkaar verweven raken. Ik wil niet teveel weggeven van het verhaal, dus ik ga geen samenvatting geven, maar ik wil wel uitleggen waarom ik het lezen van dit boek de moeite waard vond:

✍ Dit is geen boek met een ernstig wijzend vingertje. Smith laat je op een verrassende, grappige en interessante manier de etnische en culturele verschillen zien die er nog altijd heersen in de Westerse samenleving, óók op manieren en in delen van de maatschappij waar we het misschien niet zo snel meer verwachten. Dingen waar je misschien nog nooit bij hebt stilgestaan, omdat je dat wellicht nog nooit hebt moeten doen. Na het lezen van dit boek ben je je daar in ieder geval een stuk meer bewust van!

✍ De karakters in dit boek zijn heel mooi uitgediept en dit zorgt er mede voor dat eigenlijk iedere lezer zich wel op één of andere manier met de personages kan identificeren. Hoewel ik mij als jonge blanke vrouw op het eerste gezicht niet lijk te kunnen identificeren met bijvoorbeeld Kiki, een Afro-Amerikaanse vrouw en moeder van drie kinderen, weet Smith haar een gelaagdheid te geven waardoor ik het gevoel heb dat uiteindelijk wel te kunnen. Zo kan ik mijzelf niet herkennen in de moeilijkheden die Kiki ondervindt vanwege haar huidskleur, ik heb dat als blanke vrouw immers zelf nooit meegemaakt, maar ik kan mij wel identificeren met de uitdagingen die haar geslacht met zich meebrengen. Kiki is niet haar huidskleur, Kiki is bovenal een mens en een vrouw (dit lijkt natuurlijk heel voor de hand liggend, maar je moet het als schrijfster maar dusdanig op papier krijgen…).

✍ Smith laat je met haar verhaal verwonderen, maar ook vooral heel vaak lachen. Howard, de Britse blanke professor en de man van Kiki, is eigenlijk een wat tragisch-komisch personage. Ook hun zoon Jerome, die ondanks zijn zeer liberale en atheïstische opvoeding toch een fanatiek Christen wordt en zijn ouders soms op een grappige manier tot wanhoop drijft, zorgt voor een leuke dynamiek.

✍ De situaties en verhalen die Smith schetst zijn allesbehalve zwart-wit, eenzijdig of kant en klaar. Ze wil dat je nadenkt over wat er gebeurt. Levi, de zoon van Kiki en Howard, wil zich graag identificeren met zijn “brothers from the hood”. Hij luistert naar rapmuziek en praat en kleedt zich op een bepaalde manier. Wanneer Levi naar beneden komt met een panty op zijn hoofd weet Howard niet wat hij met zijn zoon aan moet. Het is een rijk gezin uit een rijke buurt, hoe komt Levi erbij dat hij ook maar lijkt op die jongens uit de ghetto? Maar Levi wordt wel na gekeken en in de gaten gehouden wanneer hij door een overwegend blanke rijke suburb naar huis loopt. Is het vreemd dat hij zich daar daarom wel mee identificeert…?

✍ Smith is heel goed in het beschrijven van treffende observaties en sommige delen in haar boek lijken interessante mini-essays op zichzelf te zijn. Haar teksten over de liefde, het huwelijk, schoonheid, gelukkig zijn, intelligentie, “vrouw zijn” en ouder worden zijn allemaal spot on. Tegelijkertijd laat ze je verwonderen, want hoewel het heel herkenbaar is, had je het misschien nog nooit zo bekeken. Of bijvoorbeeld het stukje over een personage dat naar een klassiek muziekstuk zit te kijken. Bij elke zin moet je lachen en denk je: JA! Dat ervaar ik ook zo!

Ik kan nog wel even doorgaan, maar eigenlijk wil ik gewoon zeggen dat ik dit boek echt kan aanbevelen. Ik ga het zeker aanraden en uitlenen aan vriendinnen! Inmiddels heeft Zadie trouwens ook weer een paar nieuwe romans op haar naam staan, o.a. NW. Heeft iemand dit al gelezen? Ik ga in ieder geval de kringloop in de gaten houden 😉

Nog meer lezen

1 thought on “On Beauty – Zadie Smith

  1. Ik kocht een paar weken geleden de Nederlandse vertaling van dit boek in de bibliotheek voor 50 cent.
    Over de auteur heb ik al veel positieve verhalen gehoord, dus voor 50 cent kon ik het niet laten liggen. Dat wordt dus een boek voor 2018.

Laat een reactie achter

Your email address will not be published. Required fields are marked *